Gelderlander kutkrant

Joop Visser, wie kent hem nog? De eigenzinnige liedjesschrijver. Cultheld voor zijn kleine schare liefhebbers, vooral in de jaren 70 en 80. En een inspiratie voor diverse artiesten als Hans Dorrestijn, Boudewijn de Groot en later de jonge Lucky Fonz III. Een taalvirtuoos, publiciteitsschuw en bovenal tegendraads. Geen cd mocht van hem in de bibliotheek, niets moest hij hebben van 'Huilversum' met zijn Engelstalige meuk, en de ‘jou-hoe-hoer-nalisten’ waren voor hem lakeien van de media. Een van zijn bekendste liedjes werd dan ook 'De Volkskrant is een kutkrant'. En dat in een tijd dat elke links geëngageerde zich nog graag associeerde met die krant van de azijnpissers.

Nu is het de beurt aan de Gelderlander om als kutkrant de wereld in te gaan. Eindelijk hoor ik sommigen van u al zeggen.... ‘Gelderlander kutkrant!’ is een citaat uit de jongste documentaire van Hans Heijnen. Inderdaad: zijn documentaire Voetbal is Oorlog, over de teloorgang van de Groesbeekse voetbalclub Achilles ’29 (zie de trailer: Voetbal is oorlog). Hierin zien we trainer Eric Meijers de timide Julian Droog, freelance sportjournalist van De Gelderlander, meer dan alleen de mantel uitvegen. De spelers moeten hun tierende trainer in bedwang houden. ‘Gelderlander kutkrant, gewoon kut!’. Hilarisch, maar tegelijkertijd ook een legendarische scène. Nooit kwam een documentairemaker zo dicht bij de emotie van het voetbal. Voetbal is Oorlog is gemaakt door de in Nijmegen woonachtige Hans Heijnen, een van de belangrijkste documentaire-filmers die Nederland op dit moment telt. Maar oh zo weinig gekend en bekend in onze 'filmstad'! Tijd dat hij belicht wordt. En dat zullen we dit najaar dan ook doen met een retrospectief van zijn werk. Ook dat is eigenzinnig en tegendraads.

Hoofdfiguren in de documentaire, die eind van de maand in première gaat op het Nederlands Filmfestival in Utrecht, zijn trainer Eric Meijers en voorzitter Harrie Derks van Achilles ’29. In Groesbeek vragen ze zich inmiddels af waar beide heren zijn gebleven na de trieste teloorgang en degradatie op degradatie. De eerste zag ik overigens laatst nog één keer langdurig in beeld. Hij hield heel lang een balletje hoog bij de hoofdingang van de Goffert. Het zal toch niet…

Groesbeek, het voetbalgekke dorp aan de Duitse grens, met zijn glooiende boslandschappen, het Reichswald, heeft bij mij altijd iets onbestemds opgeroepen. Een unheimisch gebied van smokkelaars en messentrekkers, zeiden ze altijd. Ze hadden er zo Twin Peaks kunnen opnemen – het succesvolle mysteriedrama uit de jaren 90 van David Lynch rond de vraag ‘Who killed Laura Palmer?’. Het echte Twin Peaks speelde ook aan de grens, de Amerikaans-Canadese. Who killed Achilles ‘29? Toch niet die aardige Jurian Droog van de Gelderlander? Al blijft het natuurlijk wel een jou-hoe-hoer-nalist, althans in de ogen van de Groesbeekse voetbalclub.

Deze week starten we met Under the Silver Lake van David Robert Mitchell. Een duister verhaal rondom de allerrijksten in de Hollywood Hills. De Vlaamse krant de Morgen kopte meteen ‘Twin Peaks in LA’. Een speelse film noir over een sullige jongen in zijn zoektocht naar het mooie, verdwenen buurmeisje. Met diverse verwijzingen naar het werk van Alfred Hitchcock en LA-noir klassiekers als The Big Sleep, Kiss Me Deadly en The Long Goodbye – niet te versmaden voor de echte liefhebber.

Niets voor jou? Meer interesse in een documentaire? Zeker na mijn licht op Hans Heijnen deze week? Dan is mijn echte filmtip het betoverende Dawson city: Frozen time. Een prachtig document van mediakunstenaar Bill Morrison over de vondst van 533 verloren gewaande blikken nitraatfilm uit de begintijd van de cinema. Deze, bijna hypnotiserende tijdcapsule met een bezwerende soundtrack van Alex Somers, werd door alle critici lovend ontvangen. Haast u, voor het te laat is en de oude nitraatfilms alsnog zijn vergaan…


Ted Chiaradia
Filmcommissaris

Bezig met laden