Pasen in korte broek



Foto: Cangadoba - Eigen werk, CC BY-SA 4.0, Koppeling
Paasbest gekleed waren ze afgelopen zondag, de kerkgangers in processie op palmzondag. Met veel kinderen, opvallend veel kinderen. Elk jaar meer, lijkt het wel. De echte Jezus zou niet ontevreden zijn geweest als hij destijds Jerusalem zo zou zijn binnengehaald. En als ze in Parijs waren geweest zouden ze ongetwijfeld ook gebeden en gehuild hebben bij de aanblik van de brandende kathedraal. Het contrast kon maandagavond daarom niet groter zijn op Île de la Cité. Wanhopige en treurende toeschouwers bij de vuurzee van de Notre-Dame, even verderop op de terrassen toeristen die vrolijk doorgingen met eten en drinken. Ramptoerisme in optima forma. De hotels in Parijs zullen de komende tijd vast nog drukker zijn, de rolkoffers nog luider klinken.

In zijn laatste roman Grand Hotel Europa beschrijft Ilja Pfeijffer het mooi. Het Europese culturele erfgoed lijdt in een hoge mate aan dit soort toerisme, het is niet meer te keren. De ‘verDisneysering’ van onze cultuur. Dagelijks tientallen cruiseschepen die steden als Venetië, Lissabon en inmiddels ook Dubrovnik aandoen, om deze binnen een paar uur te bevuilen. De laatste stad onbegaanbaar, niet de historische plekken, maar de locaties uit serie The Games of Thrones, door alle selfie-makers.

Toen ik vorig jaar het beroemde Caffè Florian uit 1720, het oudste koffiehuis ter wereld, op de Piazza San Marco wilde bezoeken, was het er afgeladen vol met Chinezen. De Renaissance verdween spontaan uit mijn gedachten. Het had iets absurdistisch. Het zou 25 jaar geleden een prachtige sketch uit Monty Python zijn geweest. De klassieke pleisterplaats in Venetië waar de wereldliteratuur nog bij elkaar kwam, Goethe, Goldoni, Casanova, Proust, Dickens, nu volledig in beslag genomen door Chinese toeristen.

Is het sociale patroon in de historische binnensteden van Europa drastisch aan het veranderen, in China is de laatste twintig jaar sprake van een veel grotere en nog pijnlijkere omwenteling. Jia Zhang-Ke, op dit moment een van de toonaangevende cineasten en vast en zeker de belangrijkste verteller van het huidige China, zoomt hier in zijn laatste film op in. Zijn Ash is Purest White is op het eerste gezicht een thriller in drie delen over een gangsterliefje. Maar in werkelijkheid is het een prachtig drama over het verlies van de moraal in huidige China. Alle grote bouwprojecten – de Drieklovendam voor een grote waterkrachtcentrale in het bijzonder – hebben hun vernietigende effect op het landschap en op het leven van miljoenen inwoners. Daarbij is het verzet tegen onze windmolens in Drenthe kinderspel van een Don Quichote.

In een mum van tijd is China geworden tot een economische, consumptieve dwangmaatschappij. Voor de gewone man, de simpele ziel, is het leven in de misdaad wellicht nog het enige dat loont. Ash is Purest White is niet alleen een prachtige film, maar ook te beschouwen als een metafoor voor het moderne China in zijn morele en spirituele crisis. Een film die alleen daarom iedereen zou moeten zien. ‘In het nieuwe China opstaan uit de as van verlies en eenzaamheid!’, heet het.

President Macron is in Parijs, in het hart van Europa, na de verwoestende brand van de Notre-Dame voor een andere uitdaging gesteld. Hoe snel en tegen welke prijs zullen we dit cultureel erfgoed kunnen herstellen? Wat zal uit de as van de wereldberoemde kathedraal herrijzen? Hopelijk niet de afbeeldingen die we kennen uit al die films. De locatie van The Hunchback of the Notre-Dame was immers zielloos en onecht, van het allerbeste bordkarton en papier-maché.

Maar who cares! Ik krijg de berichten al weer binnen: ‘Het wordt een zonnige Pasen! Pimp je rokje, kom voor Aperol Spritz. Het is weer rokjesdag, good vibes…!’ ...! Waar gaan we naar toe? Parijs, ja leuk..!'


Ted Chiaradia

Bezig met laden